Wat doe je als de emoties op het voetbalveld of langs de lijn hoog oplopen? Hoe blijf je rustig? En hoe voorkom je dat een stevige discussie escaleert?

Daarover ging het op maandagavond 14 september bij XerxesDZB. Deniz Dogan en Jaro Wolff van DDACT verzorgden een interactieve sessie over het herkennen van emotie, het omgaan met spanning en het voorkomen van agressie. De kantine was gevuld met meer dan 100 trainers en andere kaderleden.

Geen avond van alleen luisteren, maar vooral van doen, ervaren, bespreken en lachen. Met herkenbare praktijksituaties, oefeningen en veel interactie kregen de aanwezigen concrete handvatten om ook in lastige situaties rustig te blijven, grenzen te stellen en escalatie te voorkomen.

En dat alles in een prettige en ontspannen sfeer.

“Je kunt het gedrag van een ander niet altijd beïnvloeden, maar je hebt wél invloed op je eigen reactie.”

Die boodschap vormde een belangrijke rode draad tijdens de avond.

Eerst jezelf onder controle

DDACT liet op een aansprekende manier zien wat er met ons gebeurt wanneer emoties hoog oplopen. Ons lichaam reageert vaak al voordat we bewust nadenken. Spanning neemt toe, onze ademhaling verandert en het wordt moeilijker om rustig en helder te reageren.

Juist het herkennen van die signalen is belangrijk. Wie zich bewust is van zijn eigen spanning, kan eerder ingrijpen en voorkomen dat een situatie verder uit de hand loopt.

“Rust is geen zwakte. Rust geeft je juist de ruimte om effectief te handelen.”

Tijdens de oefeningen werd duidelijk dat dit in de praktijk soms best lastig is. Zeker wanneer iemand anders boos, geïrriteerd of agressief reageert.

Van escalatie naar de-escalatie

Vervolgens werd heel praktisch gekeken naar situaties die binnen een voetbalvereniging herkenbaar zijn. Een boze ouder langs de lijn. Een speler die zijn frustratie niet meer onder controle heeft. Een discussie die steeds verder oploopt. Of iemand die verbaal of fysiek over een grens gaat.

Hoe reageer je dan?

DDACT liet zien dat houding, stemgebruik, woordkeuze, afstand en timing grote invloed kunnen hebben op het verdere verloop van een situatie.

Niet meteen de confrontatie aangaan, maar eerst proberen de spanning te verminderen. Rustig blijven, goed luisteren en tegelijkertijd duidelijk je grens aangeven.

“Duidelijk zijn hoeft niet hard te zijn.”

De-escaleren betekent daarbij zeker niet dat je alles moet accepteren. Juist door rustig en duidelijk te blijven, kun je grenzen stellen zonder een situatie onnodig verder te laten escaleren.

Niet alleen luisteren, maar zelf ervaren

Een van de sterke punten van de avond was de interactieve aanpak van Deniz en Jaro.

De deelnemers luisterden niet alleen naar een presentatie, maar werden actief betrokken. Door voorbeelden, oefeningen en herkenbare situaties werd zichtbaar wat verschillende reacties met een situatie kunnen doen.

Dat leverde serieuze gesprekken op, maar ook de nodige humor en herkenning.

Juist die combinatie maakte de avond sterk. Een onderwerp dat soms ingewikkeld of confronterend kan zijn, werd op een laagdrempelige, menselijke en humorvolle manier bespreekbaar gemaakt.

Emotie hoort bij voetbal

Voetbal zonder emotie bestaat niet. De spanning voor een wedstrijd, de vreugde na een doelpunt, de teleurstelling na een nederlaag en de passie langs de lijn horen bij onze sport.

Het gaat er dan ook niet om emotie weg te nemen. Het gaat erom dat we leren om die emotie op een goede manier te uiten en de regie te houden wanneer de spanning oploopt.

Passie mag. Emotie hoort erbij. Agressie en grensoverschrijdend gedrag niet.

Dat vraagt iets van ons allemaal.

Een veilige vereniging maken we samen

Een veilig sportklimaat is niet alleen de verantwoordelijkheid van het bestuur. Spelers, trainers, leiders, scheidsrechters, ouders, supporters en bestuurders hebben allemaal invloed op de sfeer binnen XerxesDZB.

We mogen elkaar aanspreken wanneer grenzen worden overschreden. Niet om elkaar terecht te wijzen, maar om samen verantwoordelijkheid te nemen voor de club waar we allemaal onderdeel van zijn.

“Een veilige vereniging begint niet bij regels, maar bij gedrag.” Dat is misschien wel een van de belangrijkste lessen van deze avond.

Maar misschien nog belangrijker: het gesprek over gedrag, grenzen, respect en veiligheid is verder op gang gebracht.

En dat gesprek willen we binnen XerxesDZB blijven voeren.